Systeemtherapie: de kunst van het samenleven

Relatieproblemen of een scheiding, familieperikelen, pesten op school, moeite met opgroeien of opvoeden, ziekte, werkloosheid… Emoties en gedrag kunnen door allerlei gezinsomstandigheden ontsporen. In moeilijke tijden heb je elkaar extra hard nodig voor steun of troost, maar soms lijkt juist het samenleven met je naasten het grootste probleem. In die gevallen kan systeemtherapie de situatie thuis weer positief in beweging brengen.

Hoe werkt het thuis?

We leven allemaal binnen een systeem: dat is de manier waarop je met elkaar omgaat binnen het gezin, de familie en het sociaal netwerk. We doen dat vaak volgens vaste patronen. Heel handig als het goed gaat, maar vervelend als daardoor steeds dezelfde ruzies ontstaan. Gedragsproblemen en onbegrip kunnen de situatie verergeren. De systeemtherapeut zet daarom een nieuwe beweging in gang, waarbij iedereen gaat nadenken over zijn rol in het geheel. Wie neemt thuis eigenlijk de beslissingen? Wat zeg je ’s ochtends tegen elkaar? Luisteren we ook echt? Geven we alleen kritiek, of ook complimenten? Kennen we de ander eigenlijk wel zo goed als we dachten? En tonen we oprechte belangstelling?

Samen veranderen

Systeemtherapie bestaat uit gesprekken, meestal met alle betrokken volwassenen en kinderen. Soms worden spelvormen ingezet of opdrachten meegegeven. Het echte werk gebeurt gewoon thuis, tussen de afspraken door. Want de vragen van de therapeut zetten bijna als vanzelf veranderingen in gang. Als onafhankelijke partij helpt de therapeut om negatieve patronen binnen gezinnen of families te doorbreken. Of om afspraken te maken die een duidelijke structuur bieden, bijvoorbeeld als ouders niet op één lijn zitten in de opvoeding. Vooral bij samengestelde gezinnen – gescheiden partners met kinderen uit vorige relaties – kan het helpen om te bepalen hoe je met elkaar wilt samenleven. En met de ex-partners, die natuurlijk ook ouders van de kinderen blijven.

Systeemtherapie is altijd maatwerk. Waar nodig krijgen kinderen en/of ouders aanvullende therapie of begeleiding, bijvoorbeeld om te leren omgaan met een licht verstandelijke beperking.

print deze pagina